Scheepswrakken voor de kust van Suriname

De Tweede Wereldoorlog wordt in het Caraïbisch gebied gekenmerkt als een oorlog waarbij voornamelijk op zee werd gevochten. De Duitsers probeerden met operatie Paukenschlag de goederen toevoer, en met name de toevoer van grondstoffen, stop te zetten. Ook vrachtschepen uit Suriname werden slachtoffer van deze operatie. Een van de schepen die slachtoffer werd van de Duitse onderzeeboten was de Frank Seamans, een meer dan honderd meter lang Noors vrachtschip die met een lading bauxiet vanuit Suriname onderweg was naar Trinidad.

In het kader van mijn thesisonderzoek heb ik samen met het personeel van de Kustwacht van Suriname, de RCE en enkele duikers verkenningstochten gemaakt om het wrak van de Frank Seamans te zoeken die voor de kust in de Atlantische Oceaan moet liggen. Helaas konden wij niet achterhalen waar het schip was, omdat de posities niet nauwkeurig genoeg waren. Er is geprobeerd met de dieptemeter van het schip alsnog een indicatie te krijgen van de locatie, maar dat leverde niet veel resultaten op. De plek, 50 km uit de kust is ongeveer 30 meter diep, maar helaas ook nog altijd zeer modderig. Er is dus geen zicht onderwater maar wel een forse stroming. Daarom hebben we uiteindelijk besloten om niet te gaan duiken. De risico’s waren te groot.

Crew verkleind
De crew waarmee de verkenningstochten zijn gemaakt

Naast de Frank Seamans waren ons nog drie posities van scheepswrakken doorgegeven. Echter alleen de posities, dichter bij de kust en op ongeveer 10 meter diepte, waren bekend. De bemanning van het schip van de Kustwacht kon ons niet dicht in de buurt brengen, omdat niet bekend was hoe groot de wrakken waren, hoe exact de posities die bij ons bekend waren zijn en hoever deze boven de bodem uitsteken. Er waren dus grote risico’s dat het schip in aanvaring zou komen met een van de wrakken. Dit was al reeds met het ons begeleidende schip gebeurd. Daarbij was het water hier nog donkerder en onstuimiger. Netten kunnen verstrikt raken in de wrakken en  daardoor ontstaan levensgevaarlijke situaties. Ook hier dus weer een no-go wat duiken betreft. Al met al wel een teleurstelling maar we hadden dit risico ingecalculeerd. We gingen er op uit om ervaring op te doen en we hebben dit opgezet om te kijken hoe we in de toekomst projecten kunnen oppakken met onze partners.

Het is ons duidelijk geworden dat de samenwerking tussen de Anton de Kom Universiteit, het Ministerie van OWC, de Kustwacht en de Maritieme Autoriteiten Suriname (MAS) onontbeerlijk is. Ten eerste is nog maar heel weinig bekend over de wrakken voor onze kust. Sommigen hiervan zullen mogelijk een archeologische waarde hebben, maar vormen zeker ook een obstructie voor de huidige scheepvaart. Het in kaart brengen hiervan, waarbij een exacte positie, grootte en diepte van iedere obstakel wordt opgemeten is dus geen overbodige luxe. Dit zou bijvoorbeeld doormiddel van surveys met een side scan sonar al kunnen gebeuren.

Ook zou de opslag en het beschikbaar stellen van data die bij andere onderzoeken wordt verzameld (bijvoorbeeld bij onderzoeken naar olie) kunnen helpen om een beter inzicht te krijgen in de zeebodem. Direct aan dit onderzoek zou cultuurhistorisch onderzoek gekoppeld kunnen worden. Met exacte posities en side scan sonar beelden kunnen al indicaties van de aard van de vindplaatsen worden gegeven. Het combineren van onderzoek levert dus een hoop synergie en waarschijnlijk veel winst op wat betreft de inzet van geld en middelen. De komende tijd zullen de nieuwe partners in het maritiem onderzoek in Suriname de handen ineen gaan slaan om de ideeën ook echt gestalte te gaan geven.

Dharwiendre Rambharosa 

Over Maritiem Programma

Het Maritiem Programma van de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed houdt zich bezig met het onderzoek naar scheepswrakken, bruggen, havens en andere maritieme landschappen. Het doel is om kennis, onderzoek, beleid, samenwerking en educatie op het gebied van maritiem erfgoed in Nederland een stevige basis te geven. Het programma loopt van 2012 tot en met 2015.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s